Oczywiście w obydwu przypadkach ciepło silnika ostatecznie odbierane jest przez powietrze. W przypadku jednostki chłodzonej tylko powietrzem, kształt głowicy i cylindrów jest zaprojektowany w taki sposób, aby owe elementy były radiatorami (stąd bogate użebrowanie) i przekazywały jak najwięcej ciepła do otoczenia. Dodatkowo, kluczowym elementem odbierającym ciepło z najbardziej nagrzanych miejsc jest olej silnikowy. Dlatego z punktu widzenia bilansu cieplnego jednostki, jego stan jest bardzo ważny. Olej odbiera ciepło z elementów, z których powietrze nie jest w stanie skutecznie tego zrobić. A więc np. z głowicy, denka tłoka czy skrzyni korbowej.

Silnik motocykla Junak M07 chłodzony powietrzem…

Suzuki poszło jeszcze dalej projektując w latach osiemdziesiątych system zaawansowanego chłodzenia olejowego (SACS), w którym olej pracował w dwóch obiegach – z wysokim ciśnieniem oraz niskim ciśnieniem. Ten pierwszy ma funkcję smarowania, zadaniem drugiego jest odbieranie temperatury przede wszystkim z głowicy i sąsiedztwa komór spalania. Jednostki te znamy z pierwszej serii GSX-R ; z czasem trafiły także do popularnych GSX-ów „imbryków” czy serii Bandit. Dzisiaj potocznie mówimy o nich olejaki.

Schematc chłodzenia powietrzno-olejowego Suzuki…

Jednostki napędowe chłodzone cieczą mają dużo większy stopień skomplikowania konstrukcji. Poza olejem i powietrzem odbiór temperatury z silnika powierzono także dodatkowej cieczy chłodzącej. Płaszcz wodny przejmuje ciepło z bloku silnika i głowicy, zapewniają dużo większą stabilność termiczną podczas dużego obciążenia, co pozwala zaprojektować silniki o znacznie lepszych osiągi…

Chłodzenie cieczą Hayabusy nawet przy zaawansowanym tuningu silnika daje radę…

Płaszcz wodny dodatkowo wycisza pracę silnika, dlatego w dobie wyśrubowanych norm emisji hałasu wydaje się niezastąpiony w przypadku wysokowydajnych silników jednostek sportowych i codziennego użytku. Jednostki napędowe chłodzone powietrzem i olejem wystarczą co najwyżej do napędu klasycznych, oldschoolowych konstrukcji gdzie wygląd i niezbyt duże zaawansowanie techniczne ma większe znaczenie niż ilość koni mechanicznych uzyskanych z danej pojemności.

Wady i zalety silników chłodzonych cieczą względem chłodzonych olejem i powietrzem

Zalety:

  • większa moc z podobnej pojemności,
  • dużo większa sprawność termiczna przy dużych obciążeniach,
  • za sprawą ciaśniejszych pasowań (tłoków pierścieni i cylindrów) mniejsze zużycie oleju, mniejsze zużycie paliwa,
  • cichsza praca,
  • możliwość dowolnej zabudowy jednostki napędowej (przykład:  bezproblemowe chłodzenie drugiego cylindra w przypadku poprzecznie umieszczonego V2),
  • mniejsza wrażliwość na wysokie temperatury otoczenia.

Wady:

  • większa masa,
  • większa komplikacja konstrukcji,
  • większe ryzyko awarii układu,
  • konieczność dodatkowych czynności serwisowych,
  • większy koszt produkcji.

Autor: Jakub Olkowski

Więcej w Ciekawostki
Złote Hondy CBR1000RR i CRF450L. Rocznicowe wersje nieosiągalne

Złota Honda CBR1000RR, CRF450L, a nawet CRF 50 – w taki sposób japoński producent świętuje okrągłą rocznicę. Oprócz motocykli, tym...

Zamknij