Układ chłodzenia, w jaki sposób działa, jakie są jego zadania,  rodzaje i co warto o nim wiedzieć? Zobacz trzy podstawowe typy tego systemu

Układ chłodzenia w motocyklu, po co?

Układ chłodzenia to system urządzeń w silniku spalinowym mający dwie funkcje: utrzymanie odpowiedniej temperatury pracy oraz odprowadzić do otoczenia nadmiar ciepła wytworzonego w czasie pracy.

Elementem odbierającym nadmiar ciepła, jest powietrze. Jednak w zależności od konstrukcji silnika, odprowadzenie nadmiaru może się odbywać poprzez elementy metalowe, oraz ciecze takie jak olej, oraz płyn chłodzący.

Jakie są rodzaje układu chłodzenia?

Ze względu na budowę rozróżniamy układy chłodzenia samoczynne/niewymuszone oraz wymuszone. W układach chłodzenia powietrzem elementem wymuszającym jest np.dmuchawa, w przypadku chłodzenia cieczą pompa oleju lub „wody”. Przy chłodzeniu samoczynnym oddawanie cieczy odbywa się poprzez przepływające w czasie jazdy powietrze, a chłodzenie samoczynne cieczą występuje w zasadzie w bardzo starych samochodach (patrz Syrena 103). W takiej sytuacji chłodnica jest umieszczona wyżej, niż podstawa silnika. Wymiana płynu odbywa się poprzez samodzielne przemieszczenie ciepłej cieczy w górę układu, zimnej w dół.

Układ chłodzenia powietrzno olejowy
Układ chłodzenia powietrzno-olejowy SACS (Suzuki Advanced Cooling System)

Ze względu na czynnik chłodzący układy chłodzenia silnika motocyklowego podzielimy na trzy grupy:

-powietrzne, silnik oddaje ciepło poprzez elementy metalowe oraz dodatkowe żebra. Wspomniane radiatory nagrzewając się, przekazują temperaturę do otoczenia (przykład: dwusuwy z PRL)

-powietrzno-olejowe – oprócz powyższego olej smarujący silnik odbiera ciepło z „wnętrza silnika” przekazując go do chłodnicy oleju. Szczególnym przypadkiem jest tutaj system Suzuki (olejaki). Kanały olejowe wydrążone są przez najbardziej narażone przez przegrzanie elementy i wprowadzany pod ciśnieniem za pomocą dodatkowej pompy olejowej.

-cieczą – oprócz radiatorów i oleju w bloku i głowicy producent zastosował kanały, w których przepływa ciecz chłodząca. Może to być glikol a w warunkach wyścigowych woda. Ciecz tworzy „płaszcz” odbierający ciepło i przekazujący do chłodnicy.

Silnik dwusuwowy DKW
DKW NZ350 bogato użebrowana głowica i cylinder silnika chłodzonego powietrzem

Co warto wiedzieć o układzie chłodzenia?

Układ chłodzenia cieczą najczęściej pracuje w dwóch obiegach: małym i dużym. Mały to wnętrzności silnika. Nagrzewa się szybko, a wówczas termostat otwiera duży obieg, gdzie większa ilość cieczy skuteczniej wymienia ciepło poprzez chłodnicę. Taka sytuacja ogranicza zużycie silnika i pracę w niekorzystnych warunkach termicznych. W tym czasie nie powinno używać się motocykla w sposób agresywny, ostry.

Przyczyny słabej wydajności układu chłodzenia to najczęściej: nieszczelność, uszkodzona lub niedrożna chłodnica, popsuta pompa, niesprawny termostat, spadek własności płynu chłodniczego (starzenie), korozja wewnętrzna powodująca zapchanie kanałów, lub uszkodzona uszczelka pod głowicą…

Uszkodzona uszczelka i termostat mogą być przyczynami przegrzewania się jednostki napędowej. To działa także w drugą stronę: przegrzanie silnika często wiąże się z uszkodzeniem termostatu lub (rzadziej) uszczelki pod głowicą.

Zobacz także, które chłodzenie silnika jest lepsze: cieczą czy powietrzem


Zostaw odpowiedź

Twój e-mail nie zostanie opublikowany